تبلیغات
جمعیت اسلامی وکلای دادگستری ایران - سلسله مباحث حقوق بنیادین (10)
جمعیت اسلامی وکلای دادگستری ایران
گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من
درباره جاودان


وبلاگ جمعیت اسلامی وکلای دادگستری ایران ، با هدف اطلاع رسانی اخبار صنفی و انعکاس موضوعات حقوقی ، قضایی ، فعلا بصورت موقت جایگزین سایت دائمی جاودان شده است. این وبلاگ در نظر دارد محل تبادل نظر همکاران، انتقال تجارب صنفی و درمیان گذاشتن دردهای مشترک باشد تا در پرتو همدلی حاصل از اشتراک در آراء و نظرات کاربران، بهترین مسیر پیشرفت و تعالی کشور - که یک جلوه آن استقلال نهاد وکالت است - به روی ملتمان گشوده شود.

مدیر وبلاگ : علی رضا وجدانی آرام
اخبار ومقالات جاودان

سلسله مباحث حقوق بنیادین (10)




دکتر وحید صالحی وکیل دادگستری و عضو محترم  جمعیت اسلامی وکلای دادگستری

قسمت دهم

حق آزادی
  Liberty Right



الف- مفهوم آزادی:                                                                     

 آزادی ،امتیازی است برای افراد در تسلط  بر رفتار خویش.


فهم آزادی،بستگی به چگونگی تصور ما از نقش و مسوولیت افراد در اجتماع در ارتباط با مفاهیم جبر واختیار دارد.موضوعی که در حوزه علوم ماوراءالطبیعه می باشد.

مفاهیم آزاد کلاسیک"آزادی"،بعنوان نمونه، شامل رهایی افراد از اضطرار یا اجبار خارجی است، که از آن به "آزادی مقید" تعبیر شده است.این مفهوم آزادی که با نقطه نظر "آزادی گرایان" منطبق است ،مبتنی برتمایل واراده افراد در نحوه عملکرد ورفتارقرار گرفته وبرتحمل مسوولیت ناشی از رفتار فرد نیز تاکید دارد.


مفاهیم آزاد اجتماعی(آزادی مطلق)آزادی،بر ساختار اجتماعی وعاملیت دلالت دارد و تا حد زیادی در جهت تامین نظر تساوی گرایان ،گام برداشته است.


ذکر این نکته خالی از فایده نخواهد بود که:"در نظام اجتماعی ارباب رعیتی (ملوک الطوایفی)، "آزادی"در یک حد مطلق وجود داشته وآن هم  در جایی که حقوق  حاکم  یا ارباب،ساقط شده بوده".بنابراین ،حتی در چنین جوامعی نیز آزادی دارای مفهوم بوده است.


ب- فلسفه آزادی:

"آزادی"،یک موضوع فلسفی جدال آمیز تاریخی است.


اولین هدف آزادی،اثبات این است که بر مبنای توانایی وقابلیت های شخص وعامل بکار برنده آن بنا شده است.خصوصا" در جایی که شخص ،حق انتخاب دارد.


طبق نظر "توماس هابس"(Thomas Hobbes)،یک بشر آزاد،فردی است که در انجام آنچه که او تمایل داشته به انجام آن، ممانعت نشود.

با این حال، "جان لاک" (Jhon Locke)، تعریف مذکور را رد کرد و نیز همین  تعریف آزادی را از "سر رابرت فیلمر"(SirRobert Filmer)،مورد هجمه قرار داد.


  طبق نظر "جان لاک":


"در شکل طبیعی ،آزادی حاوی رهایی از هرگونه قدرت مافوق در زمین است.  مردم تحت اختیار واراده مقام یا دیگران نیستند بلکه صرفا" از حقوق طبیعی برای اداره خود برخوردار هستند. در اجتماع سیاسی، آزادی تحت  قوه تقنینی نمی باشد، مگر در مورد کشورهای مشترک المنافع که با رضایت مردم تاسیس شده اند. مردم از قید هر اراده یا قانون مانع(جدا از آنچه که بر طبق قانون اساسی تصویب شده است)رها هستند.بنابراین آزادی ، آن چیزی نیست که "سر رابرت فیلمر"تعریف کرده است. آزادی، یعنی؛هرکس در انجام دادن آنچه که او دوست دارد، زندگی کردن ،آن طور که او خشنود است و ملزم نبودن بواسطه هر قانونی.


آزادی بواسطه قوانین  مقید ومحدود  می شود، چه  در شکل طبیعی وچه شکل سیاسی. آزادی  طبیعی ، به معنی  نبودن  تحت  موانع  دیگر غیر از  حقوق طبیعی. آزادی مردم  تحت  حکومت،  موجب ممنوعیت آن نمی باشد. به غیر از قواعد ومقررات معتبری که در قانون اساسی بر مبنای اراده و خواست مشترک  مردم برای زیست بهتر در اجتماع  مقرر وتصویب شده است ؛"آزادی" ،قابلیت تحدید ندارد". 

 بنابراین:

"اشخاص حق بر آزادی دارند،طبق تمایل و اراده اشان در هر چیزی که قانون ممنوع نکرده است وخللی به حقوق دیگران وارد نیاورد".                                                                                                                                                  


"جان استوارت میل"(John Stuart Mill)،در مطالعاتش در زمینه "آزادی"،اولین کسی بود که تفاوت بین "آزادی عمل"و"آزادی بدون اجبار"را مشخص نمود.

وی در کتابش دو مفهوم از"آزادی" ودور نمای متفاوت ومتضاد از این دو مفهوم را ارائه نموده است: آزادی مطلق وآزادی مقید.                                                                         

در مفهوم اخیر با لحاظ شرط مقید، افراد از استبداد وعملکرد خودسرانه حکام مصون می مانند و مفهوم پیشین معطوف به داشتن فرصت ومجال است تا فقدان ممنوعیت در انجام هر چیزی.

"میل" درخلال دو مفهوم مذکور، "استبداد نرم" و"آزادی متقابل"با "اصل آسیب"راپیشنهادکرده

است.                                                                                                                                                                                     هنگامیکه از آزادی صحبت می کنیم ،مفاهیم مذکور مهم می باشند.آنها مبین قسمت هایی از معمای شناخته شده بعنوان"آزادی"هستند. 

از منظر اخلاقی، در خصوص هر حق مشروع وقانونی در هر حکومتی ،استبداد باید لغو شود،چرا که درغیر این صورت ، مردم در یک سیستم اجتماعی که ریشه در عقب ماندگی، بی نظمی وسیر قهقرایی داشته قرار می گیرند.                                                                                 


مفهوم آزادی مقید چندین جنبه قابل توجه دارد:


اولین جنبه مربوط به تعریف قلمرو یا حوزه آزادی(در صورت سکوت قانون است):  در واژگان برلینی(آلمان)،"آزادی در مفهوم مقید مستلزم پاسخ به این سئوال است: حوزه داخلی آن چیست،چیزی که تابع -یک شخص یا گروهی از اشخاص-آن است یا باید قرار گرفته باشد در انجام آن،  یا آن چه که  باید قادر باشد  یا بشود در انجام آن ، بدون  مداخله اشخاص دیگر".تعدای از فلاسفه نسبت به تبیین این محدوده، با وصف پذیرش  نقطه نظر تعریف آزادی(عدم ممانعت حوزه عملکرد یک نفر توسط دیگران) مخالفت کرده اند.

دومین مفهوم،محدود کردن ضمنی آزادی مقید بواسطه شخص یا اشخاص است. "هلویتیوس"(Helvetius)، این مفهوم را واضح تر توضیح می دهد:


"بشر آزاد، بشری است که در قید وبند نیست،در یک زندان حبس نیست،تحت ارعاب مانند برده نیست، بواسطه ترس از مجازات ...فاقد آزادی نیست،مانند یک "عقاب" در گریز نیست،مانند یک "نهنگ" در شنا نیست.


دومقولگی آزادی(مطلق ومقید)، از دیر بازمورد توجه ویژه فلاسفه سیاسی همچون سوسیالیسم، دموکرات سوسیال، سوسیال لیبرال ومارکسیسم قرار گرفته است.

برخی از آنها استدلال می کنند که آزادی مطلق ومقید در عمل غیر قابل تشخیص است.زیرا هریک مستقل از دیگری نمی تواند وجود داشته باشد.


گروهی دیگر استدلال می کنند که صیانت از "آزادی مقید"، مستلزم رفتار مطلق یک بخشی از دولت یا اجتماع در جلوگیری از تداخل و از بین بردن آزادی افراد نسبت به یکدیگر است.ادامه دارد....................


با تشکر از جناب آقای دکتر وحید صالحی
                                                                                                                                                                                                               منابع:                                                                                                

1.  Treatises on Government: A Translation into Modern English, ISR/Google Books, 2009, p. 76
2.  Jump up ^ Westbrooks, Logan Hart (2008) "Personal Freedom" page 134 In Owens, William (compiler) (2008) Freedom: Keys to Freedom from Twenty-one National Leaders Main Street Publications, Memphis, Tennessee, pages 133–138, ISBN 978-0-9801152-0-8
3-Jump up ^ John Stuart Mill, On Liberty and Utilitarianism, (New York: Bantam Books, 1993), 12–16

 





نوع مطلب : مقالات جاودان، 
برچسب ها : سلسله مباحث حقوق بنیادین، سلسله مباحث حقوق بنیادین (10)،
لینک های مرتبط :
یکشنبه 8 دی 1392 06:25 ق.ظ
با تشکر از آقای دکتر صالحی برای نگارش مقالات وزین حقوقی - سیاسی، در کنار نظر اندیشمندان غربی، اگر نظر اندیشمندان اسلامی هم راجع به اینگونه مطالب بیان شود و با نگاه تطبیقی به موضوع پرداخته شود هم موجب غنای بیشتر مطالب خواهد شد و هم در استای انجام رسالتی است که از یک رسانه اسلامی می رود.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.




آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی
به سایت جمعیت اسلامی وکلای دادگستری خوش آمدید
کلیه حقوق این وبلاگ برای جمعیت اسلامی وکلای دادگستری ایران محفوظ است

ابزار هدایت به بالای صفحه